Als je pan "PFAS-vrij" op de doos heeft staan, mag je best even doorvragen. Wat zit er dan wél in? Een goede vraag, en eentje waar wij als oprichters nooit omheen willen draaien. Dus bij deze: het eerlijke antwoord, zonder gladde praatjes. Want die laten we aan de pannen over.
Waarom "PFAS-vrij" alleen niet genoeg is
Het label is inmiddels overal. Op koekenpannen, bakvormen, tosti-ijzers, noem maar op. Maar "vrij van" vertelt je alleen wat er níet in zit. Het vertelt je niet wat er wél op je bodem is aangebracht, hoe dat gemaakt is en wat je ervan mag verwachten. Dat vind ik als oprichter van Cook & Pan te weinig. Jij gaat er elke dag in koken, dan mag je ook weten waarmee.
Even terug: wat is PFAS ook alweer?
PFAS is een grote familie synthetische stoffen die jarenlang is gebruikt om dingen glad en waterafstotend te maken. Ook Teflon (PTFE) hoort erbij. Het probleem: PFAS breekt nauwelijks af, hoopt zich op in mens en milieu en wordt in onderzoek in verband gebracht met gezondheidsklachten. Wil je de volledige uitleg? Die staat in ons blog Wat is PFAS? Pannen zonder PFAS en in het verhaal over waarom wij kiezen voor een Teflon-vrije keuken. Ook PFOA, een bekende stof uit die familie, krijgt een eigen uitleg: Wat is PFOA en waarom wil je het niet in je pan? Hier gaat het om de omgekeerde vraag.
Wat zit er wél in onze pannen? Drie materialen
Bij Cook & Pan werk je met drie materiaalfamilies. Geen verrassingen, geen kleine lettertjes:
- Gesmeed aluminium met een keramische antiaanbaklaag: licht, snel warm en lekker glad, met een magnetische bodemplaat voor inductie.
- RVS in 3-laags constructie, mét keramische antiaanbaklaag: onze Honey-lijn. Stevig van buiten, glad van binnen.
- Gietijzer met een emaille-laag: zwaar, stoer en gemaakt om warmte vast te houden.
Let op dat eerste punt. Onze "keramische" pannen zijn dus geen pannen van aardewerk of steen. Het is een aluminium pan met een keramische laag erop. Dat zeggen we liever hardop, dan dat jij het thuis ontdekt.
De keramische laag: glad en zonder PFAS
De antiaanbaklaag op onze aluminium pannen is een keramische sol-gel coating. Hij zit aan de binnenkant én aan de buitenkant van de pan en wordt in de oven uitgehard tot een gladde, harde afwerking. Er zit geen PFAS, PFOA of PTFE in. Wil je het zelf zien? Bekijk al onze keramische pannen op een rij.
Eén lijn, alleen voor keramiek
“PFAS-vrij” staat of valt ook met de plek waar je pan gecoat wordt. Op fabrieken waar PFAS-houdende coatings en keramische coatings op dezelfde lijn draaien, kan er restmateriaal van de ene coating op de andere terechtkomen. Daarom hebben wij met onze fabriek een aparte coatinglijn ingericht, alleen voor keramische coatings. Er wordt op die lijn geen PFAS-houdende coating verwerkt. Dat kost meer gedoe, maar het is precies het soort gedoe waar wij voor kiezen.
Wie controleert dat eigenlijk?
Niet alleen wij. Onze keramische pannen laten we onafhankelijk testen. Het lab Light Labs zocht naar 30 verschillende PFAS-stoffen, waaronder PFOA en PFOS, en vond er geen enkele: bij alle 30 staat "niet aangetoond", wat betekent dat het onder de meetgrens zit. Die resultaten kun je zelf bekijken onder "Bekijk labresultaten" op onze productpagina's. Daarnaast zijn onze keramische koekenpannen door SGS getest volgens de Europese regels voor voedselcontact en het strengere Duitse LFGB, onder andere op migratie van stoffen naar je eten, zware metalen en kleurafgifte. Eerlijk is eerlijk: een lab meet een monster op een bepaald moment, dat is geen garantie voor altijd. Daarom kijken we ook naar hoe de coatinglijn is ingericht.
RVS met een aluminium hart
De pannen uit de Honey-lijn bestaan uit twee lagen roestvrij staal met een aluminium kern ertussen. Het RVS maakt de pan stevig, de kern verdeelt de warmte snel en gelijkmatig. Aan de binnenkant zit dezelfde keramische laag. Dus nee, ook onze RVS pannen zijn niet "puur RVS zonder coating". Die lijn hebben we niet, en we doen ook niet alsof. Meer weten? Kijk bij de RVS pannen van Honey.
Gietijzer: de ouderwetse held in een moderne jas
Gietijzer is het materiaal dat het langst meegaat in een keuken. Het slaat warmte op en geeft die rustig en gelijkmatig af, ideaal voor stoven en sudderen. Onze gietijzeren pannen hebben een emaille-laag, die het ijzer beschermt en het onderhoud makkelijk maakt. Er zit geen antiaanbaklaag op die kan verslijten, en dus ook geen PFAS. Op gietijzer geven we 25 jaar garantie. Alles over de modellen staat bij onze gietijzeren pannen.
Wat je niet in onze pannen vindt
Dit is de korte lijst die ik zelf het belangrijkst vind:
- Geen PFAS, geen PFOA en geen PTFE (Teflon).
- Geen coating die op dezelfde lijn is gemaakt als PFAS-houdende coatings.
- Geen beloftes zonder bewijs: de labresultaten kun je zelf bekijken.
Hetzelfde geldt voor onze PFAS-vrije bakset. Want bakvormen vergeten bijna iedereen, terwijl daar ook coatings op zitten.
Eerlijk over wat een keramische laag wel en niet kan
Een keramische pan is niet onverwoestbaar. Dat wil ik je gewoon zeggen. De laag is hard, maar houdt niet van schokken en schroeien. Daarom werkt hij het best op een lage tot middelhoge stand, met houten of siliconen keukengerei. Voor intensieve hoge hitte, zoals een steak dichtschroeien, past gietijzer of RVS vaak beter bij je. Dat is geen zwakte, dat is gewoon hoe materialen werken. Voor het dagelijks bakwerk heb je er echter weinig meer van nodig dan een goede koekenpan zonder PFAS.
Zo blijft je pan lang mooi
Met een paar simpele gewoontes kook je er jarenlang plezier van:
- Verhit je pan geleidelijk en laat hem nooit leeg op de hoogste stand staan.
- Gebruik hout, siliconen of hittebestendig kunststof, geen scherp staal.
- Laat de pan afkoelen voordat je hem met water afspoelt.
- Was met de hand; dat is altijd het vriendelijkst voor de laag.
- Leg een doekje of pannenbeschermer tussen gestapelde pannen.
Hoeft een pan ingebrand te worden? Bij ons niet. Hoe dat zit lees je in Moet je een pan inbranden? (Spoiler: bij ons niet!).
Onze belofte: garantie die je kunt controleren
Mooie woorden kosten niets, dus zetten we er termijnen onder. Op onze gietijzeren pannen zit 25 jaar garantie, op overige producten 7 jaar op fabricage- en materiaalfouten, en op de werking van de keramische laag 2 jaar. Twijfel je nog? Dan heb je 60 dagen proefkoken: thuis uitproberen en alsnog terugsturen als hij toch niet bij je past.
Zo kies je de pan die bij jou past
Kook je vooral eieren, groenten en pasta? Dan zit je goed met aluminium of RVS met keramische laag. Hou je van stoofpotten en een pan die generaties meegaat? Dan is gietijzer jouw kandidaat. Wil je in één keer je hele keuken vernieuwen? Bekijk dan de pannenset zonder PFAS. En kook je op inductie? Al onze pannen werken er op, dus kijk gerust bij de pannen voor inductie.
Dus: wat gebruiken wij dan?
Een keramische coating zonder PFAS, PFOA en PTFE, roestvrij staal, aluminium en gietijzer met emaille. Geen vage claims, geen kleine lettertjes. Dat je vragen stelt over wat er in je pan zit is precies goed, en wij beantwoorden ze graag. Mail ons gerust als je nog iets wilt weten; wij leggen het uit zoals we het ook thuis zouden vertellen.
Teun, oprichter van Cook & Pan
💡 Let op: we koken graag met lef, maar veiligheid staat altijd op één. Meer hierover lees je op onze disclaimerpagina.
